Het loopt nog niet bij FC Utrecht. Afgelopen weekend verspeelden ze punten tegen PEC Zwolle en dat was niet de eerste keer dat ze punten verspeelden tegen een team waarvan ze normaal gesproken zouden moeten winnen.

Dit seizoen werd de ambitie uitgesproken om de top te gaan bestormen. Dit lijkt dus vooralsnog niet te gebeuren. In deze analyse laten we zien wat er mis gaat bij FC Utrecht en welke lering daaruit getrokken kan worden. 

Vorig jaar is door Enrico Raho de selectie van FC Utrecht geanalyseerd met de vraag of FC Utrecht de derde plek zou kunnen halen. De conclusie was dat FC Utrecht slim heeft ingekocht, dat hun beste spelers zijn gebleven en dat daarmee de derde plek een realistisch doel is. 

Afgelopen seizoen is voor Utrecht ongelukkig geëindigd: ze grepen net naast Europees voetbal. Dit kwam mede door het feit dat de play-offs om Europees voetbal en de bekerfinale niet door konden gaan. Ook speelden ze een wedstrijd minder dan Willem II waarop ze drie punten achterstand hadden met een beter doelsaldo. Willem II bezat de positie waarin ze zich direct plaatste voor de voorronde van de Europa League. 

Ondanks deze mogelijkheden op Europees voetbal is te concluderen uit de stand dat de derde plek niet haalbaar is geweest. Dit seizoen werd bij het vijftigjarig jubileum uitgesproken dat dit het seizoen moet worden dat FC Utrecht de top gaat bestormen.

De belangrijkste wijziging in vergelijking met de selectie van vorig seizoen is dat Sean Klaiber is verkocht aan Ajax. Verder zijn spelers aangetrokken zoals Eljero Elia, Moussa Sylla, Django Warmerdam en Mimoun Mahi. De selectie lijkt een stuk breder dan vorig seizoen en dus lijkt de top aanvallen wederom een realistisch doel. 

De realiteit ziet er echter anders uit. Na acht wedstrijden staat FC Utrecht op de 9e plek en is John van de Brom vertrokken naar KRC Genk. Op de xRank staat FC Utrecht 8e met twee punten meer dan ze daadwerkelijk hebben.

De xRank corrigeert de stand voor onder andere pech, maar het laat zien dat de huidige 9e plek van Utrecht niet onterecht is. Dat terwijl FC Utrecht nog tegen moeilijke tegenstanders moet spelen voor de winterstop. Hoe valt het te verklaren dat het niet loopt bij FC Utrecht?

Fc Utrecht Problemen 1
Figuur 1: xRank Eredivisie

Aan de bal

Fc Utrecht Problemen 2
Figuur 2: de meest voorkomende opstelling van FC Utrecht 

In figuur 2 is te zien hoe FC Utrecht dit seizoen beoogt te spelen. Het algemene idee van FC Utrecht is om aanvallend en verzorgd voetbal te spelen met veel lopende mensen achter de spits.

Zo hebben Simon Gustafson, Bart Ramselaar en Sander van der Streek een redelijk vrije rol. Ramselaar trekt daardoor vaak naar binnen om zo ruimte te maken voor de opkomende Warmerdam die voor de diepte moet zorgen aan de linkerkant.

Gustafson is de aangewezen man om de lopende spelers zoals Warmerdam en Gyrano Kerk weg te sturen en een pass op maat te verzorgen. 

Fc Utrecht Problemen 3
Figuur 3: Opbouw FC Utrecht tegen FC Twente

In figuur 3 is de opbouw van FC Utrecht goed te zien. Vaak zakt Adam Maher uit naar de laatste linie waar hij de opbouw moet verzorgen.

Mark van der Maarel loopt naar voren als Kerk naar binnen trekt. Enkele momenten na de pass naar Van der Maarel loopt Warmerdam de diepte in aan de linkerflank en ontvangt hij de bal.

In figuur 3 is ook goed te zien dat Gustafson, van der Streek en Ramselaar een vrije rol hebben. Gustafson is namelijk de meest vooruitgeschoven middenvelder en van der Streek zakt iets uit om aanspeelbaar te zijn. Dit wijkt af van hun originele posities. 

Diepgang

Het grootste gevaar in de wedstrijd tegen FC Twente ontstond door diepgaande spelers en dit is dan ook een belangrijk onderdeel van het spel van FC Utrecht.

In de wedstrijd tegen FC Twente lag er veel ruimte achter de laatste linie en waren de diepgaande spelers erg effectief.

Bij de 2-1 ging Ramselaar diep aan de rechterkant van het veld en had Van der Streek zich in de spits gepositioneerd, omdat Sylla bij de opbouw betrokken was en zich terug liet zakken.

Het gevoel voor de ruimte van Ramselaar en Van der Streek is belangrijk om deze manier van spelen goed uit te voeren. 

Fc Utrecht Problemen 4
Fc Utrecht Problemen 5
Figuur 4 en 5: Diepgang Ramselaar en van der Streek staat aan de basis van de 2-1

Na het veroveren van de bal zoekt FC Utrecht op sommige momenten snel de diepte, door bijvoorbeeld Kerk weg te sturen (figuur 4).

Je zou dus twee manieren van aanvallen kunnen onderscheiden: rustig opbouwen en ruimtes creëren door lopende mensen (figuur 4 en 5) en direct de diepte zoeken na het veroveren van de bal (figuur 6 en 7). 

Fc Utrecht Problemen 6
Fc Utrecht Problemen 7
Figuur 6 en 7: De bal wordt gewonnen in een duel en direct wordt Kerk de diepte in gestuurd.

Zonder bal

In het spel zonder bal zijn de volgende principes te zien. Er worden momenten gekozen om druk te zetten op de tegenstander. Deze momenten worden gekozen als bijvoorbeeld een risicovolle pass gegeven wordt door de tegenpartij.

Op de momenten dat FC Utrecht geen druk zet en de tegenpartij in de aanval is, kiest Utrecht ervoor om in te zakken in een 4-4-2 formatie, waarbij Ramselaar, Kerk of Van der Streek naast Sylla voorin komen te staan. 

Fc Utrecht Problemen 8
Figuur 8: Druk zetten van FC Utrecht bij een risicovolle pass van FC Twente

Zoals in figuur 8 te zien is, krijgt Tyronne Ebuehi de bal van Julio Pleguezuelo aangespeeld. Ebuehi neemt de bal slordig aan en heeft hem niet onder controle.

FC Utrecht ziet in dit moment een mogelijkheid om druk te zetten en ze doen dit dan ook massaal. De bal wordt veroverd en direct naar voren gespeeld: er ontstaat een grote kans. 

Problemen

Uit de wedstrijd tegen FC Twente is duidelijk geworden hoe FC Utrecht onder Van den Brom beoogt te spelen. De manier van spelen lijkt erg effectief voor dit elftal met snelle spelers zoals Kerk. Toch levert deze manier van spelen niet de gewenste resultaten op. 

De twee pijlers van het spel van FC Utrecht, diepgang en druk zetten, worden niet goed uitgevoerd en dat is voornamelijk de oorzaak van de slechte resultaten dit seizoen. In de wedstrijd tegen Heracles werd dit duidelijk. 

Druk zetten 

In figuur 9 zie je dat Heracles onder druk wordt gezet. Marco Rente wordt opgejaagd en zijn directe afspeelmogelijkheden, Lucas Schoofs en Tim Breukers, worden afgedekt.

Dit gebeurt alleen niet op een goede manier, want achter de middelste linie van FC Utrecht ontstaat een enorme ruimte waar Rai Vloet zich uitstekend in voelt. 

Fc Utrecht Problemen 9
Fc Utrecht Problemen 10
Figuur 9 en 10: druk zetten FC Utrecht zonder succes

Rente speelt de bal in op de vrijstaande Sylvester van der Water, die ook in dezelfde ruimte tussen de linies staat als Vloet. Warmerdam dekt hier ook niet goed door.

Van der Water kaatst de bal naar de nog steeds vrijstaande Vloet en ineens is Heracles eruit met drie tegen drie en krijgt een grote kans. 

Deze momenten komen vaker voor in de wedstrijd, zo ook bij de 2-0 van Heracles. Er wordt druk gezet aan de rechterkant van het veld. De pass naar de andere kant, waar Van der Water helemaal vrij staat, wordt niet afgeschermd en kan moeiteloos verstuurd worden.

Ook staat Warmerdam niet kort te dekken en dus heeft Van der Water alle tijd om een vervolg te bedenken. Dit wordt een aanval waaruit een doelpunt van Heracles volgt. 

Fc Utrecht Problemen 11
Figuur 11: Van der Water ontvangt de bal en zo speelt Heracles zich onder de druk uit. 

Problemen met diepgang

Aan de bal heeft FC Utrecht het moeilijk als de tegenstander besluit de ruimtes tussen de linies klein te maken en zich laat inzakken rond het zestienmetergebied.

Het lukt niet om een goede combinatie te vinden door het midden en dus proberen ze het via de vleugel. Op het moment dat een voorzet komt, is er vaak geen bezetting voor het doel. 

Het enige moment waarop FC Utrecht gevaarlijk werd in de wedstrijd tegen Heracles was een vergelijkbaar moment als tegen FC Twente.

De bal wordt veroverd aan de rechterkant van het veld en Kerk wordt direct de diepte in gestuurd.

Hij neemt de bal ietwat ongelukkig mee, maar door de paniek bij de verdediging en het goede doorjagen van Kerk kan Ramselaar de bal oppikken en wordt vervolgens in zijn gelopen: penalty. 

Dit spaarzame moment laat zien dat FC Utrecht levensgevaarlijk is op de counter met de snelheid die ze voorin hebben.

Het moment typeert ook het gebrek aan een alternatief plan. Het lukt FC Utrecht niet om door middel van een opgebouwde aanval tot een uitgespeelde kans te komen. 

Figuur 12 ondersteunt deze problemen. De NSxG map laat op basis van data het gevaar van non-shot acties zien (passes, voorzetten, dribbels, etc).

Hieruit blijkt dat Kerk veruit de gevaarlijkste man is, ook een belangrijke rol is weggelegd voor Warmerdam die gevaar sticht vanaf de linkerkant.

Dat Kerk de gevaarlijkste man is, is te verklaren doordat Utrecht het gevaarlijkst wordt in de omschakeling als de bal direct na verovering diep wordt gespeeld. 

De conclusie, dat het voor FC Utrecht moeilijk is om met langdurig balbezit een opening te vinden, wordt ook ondersteund door de NSxG map.

Kerk is de gevaarlijkste man en hij wordt vooral gevaarlijk in de omschakeling. Verder ontstaat er niet veel gevaar vanuit de middelste linies waar Ramselaar, Gustafson en Van der Streek spelen in een vrije rol.

Zij zouden in langdurig balbezit de openingen moeten vinden. 

Fc Utrecht Problemen 12
Figuur 12: NSxG map FC Utrecht

Toekomst

FC Utrecht ziet een paar moeilijke wedstrijden tegemoet. Aankomend weekend spelen ze tegen Feyenoord, de huidige nummer drie van de Eredivisie. Ook moeten ze in het komend blok voor de winterstop nog tegen PSV en AZ, wat moeilijke tegenstanders zijn. 

29/11Feyenoord – FC Utrecht
6/12FC Utrecht – ADO Den Haag
13/12PSV – FC Utrecht
19/12FC Utrecht – Fortuna Sittard
22/12FC Emmen – FC Utrecht
27/12FC Utrecht – AZ

René Hake heeft de toezegging gekregen dat hij in ieder geval de wedstrijden tot de winterstop mag volmaken. Het is aan hem om zich te bewijzen en het met FC Utrecht om te draaien. 

Een advies dat met deze analyse meegegeven kan worden is dat de momenten van druk zetten beter gekozen moeten worden.

Ook moet Hake peinzen over een ander aanvalsplan bij teams die terugzakken. Een plan B daarbij kan zijn om met een diepe spits te spelen zoals Adrián Dalmau wanneer hij weer helemaal wedstrijdfit is.

Contributor
Vind je Sander van Vliet's artikelen leuk? Volg hem op social media!
Nog geen reacties
Geef je mening Cancel
Comments to: De problemen bij FC Utrecht en wat kan de nieuwe coach daarvan leren?

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *