Nieuwe puntentelling kan Eredivisie spannender maken

Gepubliceerd op 13 juli 2015 | Door Mats De Leeuw den Bouter | Eredivisie

De laatste weken van het afgelopen Eredivisie-seizoen waren eigenlijk alleen spannend als je supporter was van AZ, Feyenoord, Vitesse, Excelsior, NAC of Go Ahead Eagles. De kampioen was al lang gekroond, de directe degradant was al bekend, en in de middenmoot viel weinig eer meer te behalen. Dat moet anders kunnen.

Veel prominenten, analisten en sterfelijke voetballiefhebbers zoals jij en ik vonden het zonde dat het in de laatste rondes bij veel wedstrijden nergens meer om ging en stelden manieren voor om de competitie spannender te maken. Vooral de optie om een play-off systeem zoals in België (waarbij de top-6 onderling strijdt om het kampioenschap) in te voeren, werd vaak genoemd. Echter werd hier ook veel kritiek op geleverd. Het zou oneerlijk zijn voor de ploeg die aan het eind van het reguliere seizoen bovenaan staat. “Aan het eind van het seizoen sta je waar je hoort te staan”, was het motto van de criticasters.

1.2.3.Pointsystem

Een manier om meer spanning én eerlijkheid in de competitie te krijgen, is door de puntentelling te veranderen. Het huidige driepuntensysteem geeft te veel waardering aan last-minute overwinningen. Dat een wedstrijd als Twente – PSV (ruststand 0-3, eindstand 0-5) resulteert in drie punten voor PSV, terwijl Feyenoord net zoveel punten krijgt voor een 0-1 overwinning op ADO in de 91e minuut, is eigenlijk niet terecht. Daarom heeft Wilgo Doekhi het 1.2.3.Pointsystem bedacht.

Het 1.2.3.Pointsystem – de naam doet het al vermoeden – kan een team ook twee punten opleveren na een wedstrijd. Bij verlies krijgt een team nog steeds geen punten en bij een gelijkspel nog steeds één punt, maar er kan op twee manieren gewonnen worden. Als een team beide speelhelften wint, krijgt het drie punten. Als een team maar één speelhelft wint, worden er 2 punten toegekend. In de voorbeelden van de alinea hierboven zou Feyenoord dus twee punten krijgen, en PSV drie. Een ander interessant voorbeeld van dit seizoen is NAC – Ajax, waar het bij rust 0 – 3 stond, en bij het laatste fluitsignaal 2 – 5. De eerste helft werd dus gewonnen door Ajax, maar de tweede helft was een gelijkspel (2 – 2), en dus krijgt Ajax maar twee punten.

Het systeem is zo ontworpen dat het zou moeten leiden tot aanvallend voetbal. Er moet met een verschil van minimaal twee goals gewonnen worden om in aanmerking te komen voor drie punten. Met maar één doelpunt verschil kun je namelijk nooit allebei de helften winnen, en dus nooit drie punten verdienen. Ook moet het voorkomen dat een wedstrijd doodvalt na rust, zoals bijvoorbeeld Go Ahead Eagles – PSV, waar het bij rust 3 – 0 stond, en dat na negentig minuten nog steeds de stand was. In die tweede helft heeft PSV slechts twee keer geschoten en die schoten werden ook nog allebei geblokt.

In het afgelopen seizoen stond het in liefst 25% van de wedstrijden nog 0-0 bij rust. De tweede helft is in 16% van de gevallen een 0-0. Ploegen zullen er met het nieuwe puntensysteem alles aan doen om dit tot een minimum te beperken, om kans te blijven maken op drie punten. Het publiek zou dus de grote winnaar moeten zijn van de invoering van dit puntensysteem.

Als we het systeem uitwerken over alle wedstrijden van het afgelopen seizoen, zien we de volgende eindstand in de Eredivisie:

Tabel 1: de eindstand van de Eredivisie als het 1.2.3.Pointsystem was gehanteerd. *6 punten in mindering

Tabel 1: de eindstand van de Eredivisie als het 1.2.3.Pointsystem was gehanteerd. *6 punten in mindering

Kleinere verschillen

Er zit niet zo gek veel verschil tussen deze ranglijst en de huidige, maar er zijn toch een aantal interessante veranderingen opgetreden. Zo is Feyenoord een plek gezakt, omdat ze simpelweg slechts vier keer drie punten gepakt zouden hebben. Dat is het minste van alle top-6 teams, en zelfs nummer 10 FC Utrecht zou vaker drie punten hebben kunnen bijschrijven. Dit verklaart ook dat Utrecht nog over FC Twente heen is geklommen op de ranglijst. Ajax pakt procentueel gezien bij winst het vaakst drie punten (53%), met Utrecht (45%), Vitesse (44%) en PEC (44%) die op gepaste afstand volgen. Ook Excelsior pakt met 43% opvallend vaak de drie punten bij winst. De ex-ploeg van trainer Marinus Dijkhuizen wint procentueel vaker met drie punten dan bijvoorbeeld PSV, AZ en Feyenoord.

canntabel-123-point-system-nieuwNu kunnen we hier natuurlijk geen conclusies uit trekken, simpelweg omdat de teams geen rekening houden met deze puntentelling in hun tactiek. Maar zelfs zonder dat de teams er rekening mee houden wordt de competitie er spannender van. Het verschil is mooi uitgebeeld in de Cann-tables van de verschillende ranglijsten. Er is veel minder spreiding in het aantal punten. Het verschil tussen nummer één PSV en nummer laatst Dordrecht zou slinken van 68 naar 55 punten, en vooral in de subtop en middenmoot zou het allemaal een stuk dichter bij elkaar zitten. En ondanks het gat tussen PSV en Ajax nog steeds redelijk groot is, is het al een stuk minder angstaanjagend dan het aan het einde van de competitie in werkelijkheid was.

Je kunt echter echter ook kritische noten plaatsen bij deze puntentelling. Als een wedstrijd bijvoorbeeld halverwege gelijk staat, weten beide ploegen dat ze geen kans meer hebben op de drie punten. Dit kan demotiverend werken en kan een negatieve invloed hebben op de tweede helft, zeker als je al weet dat de concurrent gisteren wél de drie punten binnen heeft geharkt.

Er kan dus geen harde conclusie uit deze resultaten getrokken worden, maar het wijst erop dat de Eredivisie baat kan hebben bij een nieuwe puntentelling. Het 1.2.3.Pointsystem kan zorgen voor meer spektakel, spanning en sensatie in de competitie. Een mogelijk verbeterpunt zou kunnen zijn dat je op twee manieren kunt verliezen. Als een ploeg bij rust voor stond en uiteindelijk nog verliest, krijgen ze toch een punt. Een voorbeeld waar dit toegepast had kunnen worden is de wedstrijd Feyenoord – Excelsior, waar het bij rust 0-2 stond. Vlak na rust kreeg Excelsior een rode kaart en vervolgens scoorde Feyenoord drie keer. Eindstand: 3-2. Geen punten voor Excelsior terwijl ze een topploeg 45 minuten van de mat hadden gespeeld.

Ook is dit systeem goed toepasbaar in bijvoorbeeld de groepsfase van de Champions League. Hoewel een competitie met de beste teams in Europa al bijna garant staat voor spektakel, kan deze puntentelling er nog meer uit persen. Als we het 1.2.3.Pointsystem toepassen op de groepsfase van de Champions League is er één grote verrassing: de latere finalist Juventus was de poulefase niet doorgekomen. Samen met Olympiakos had Juventus op zeven punten gestaan, en het onderling resultaat was in het voordeel van de Grieken.

Knock-out systeem

Hoewel de bedenker van het 1.2.3.Pointsystem op zijn website schrijft dat het systeem niet toepasbaar is in knock-out systemen, zou het ook daar van toegevoegde waarde kunnen zijn. Waar het nu soms voorkomt dat een terugwedstrijd in de Champions- of Europa League al na één doelpunt bijna beslist is, kan het met het 1.2.3.Pointsystem gebeuren dat een team de heenwedstrijd dik verliest, maar dat alle goals in de eerste of tweede helft vallen. In de terugwedstrijd heeft het verliezende team dan toch nog een kans om zich te kwalificeren voor de volgende ronde, door beide speelhelften te winnen.

In de knock-out fase van het miljoenenbal 2014-2015 had de vernieuwde puntentelling bij één tweestrijd een andere uitkomst gehad: Bayern München – Porto. In de uitwedstrijd verloren de Duitsers met 3-1, terwijl het bij rust 2-1 voor Porto stond. Hier zou Porto dus drie punten krijgen. In de Allianz Arena werd het liefst 6-1 voor Bayern, maar bij rust stond het 5-0. De tweede helft werd een gelijkspel, en dus zou Bayern slechts twee punten krijgen.

Hoewel het misschien moeilijker wordt om te bedenken wie er door gaat naar de volgende ronde, of midden in alle hectiek van de wedstrijd te berekenen hoeveel punten je club nou krijgt als ze nog twee keer scoren, wegen de nadelen niet op tegen de voordelen. Het 1.2.3.Pointsystem kan de Eredivisie en het voetbal in het algemeen spannender en spectaculairder maken. KNVB, leer van het saaie einde van vorig seizoen en blijf innoveren om mensen naar de stadions te blijven trekken.

Nieuwe puntentelling kan Eredivisie spannender maken
3 Stemmen: 4

Over de auteur

Mats De Leeuw den Bouter
Mats is vaste redacteur bij Tussen de linies. Hij is actief in de bewegingswetenschappen. Voor Tussen de linies schrijft hij analyses door gebruik te maken van zijn achtergrond als bewegingswetenschapper en statistiek.

8 Responses to Nieuwe puntentelling kan Eredivisie spannender maken

  1. Mark zegt:

    Statistisch gezien is dit natuurlijk interessant en maakt het de competitie spannender, er zijn meer variabelen. Toch denk ik dat het de wedstrijd teveel opsplitst en het bijna als twee aparte wedstrijden gezien kan worden, waar je dan ook nog eens minder punten aan over houd. Stel je wint de eerste helft met 4-0 en een speler krijgt rood dan is de tweede helft eigenlijk geen eerlijke strijd om de punten meer.

    Er is op dit moment genoeg ‘mis’ met het voetbal om oplossingen te gaan zoeken voor problemen die er eigenlijk niet zijn. Wat ik graag zou zien is afstappen van 2x 45min en de werkelijk gespeelde minuten gaan rekenen (2x 30min bijvoorbeeld). Dan verhoog je de entertainment waarde van elke wedstrijd.

  2. Milo zegt:

    Je krijgt dan een saaie eerste helft. Het team dat het eerste doelpunt maakt, heeft er dan namelijk belang bij om te wedstrijd te “killen” tot aan de rust. Een tweede doelpunt levert namelijk weinig extra op: je moet na de rust toch weer aan de bak, dus er is geen motivatie om een comfortabele voorsprong te creeeren. Daarnaast loop je met aanvallend voetbal meer risico op een tegentreffer, dus geen enkel slim team zal voor de rust naar een tweede doelpunt op zoek gaan. Waarom zou een team (voor rust) de 2-0 willen maken en daarmee het risico op de 1-1 riskeren?

    Daarnaast worden veel doelpunten gescoord wanneer een team achter staat en geforceerd wordt om aan te vallen. Bij het 1.2.3.Pointsystem kan een verdedigende team, lekker blijven doorverdedigen in de 2e helft – ook al staan ze achter door doelpunten uit de eerste helft. Je beloont dus teams die zich ingraven.

    Dit systeem leidt juist tot minder aanvallend voetbal…

    Leuke blog trouwens 🙂

  3. Milo zegt:

    Een leuker -en simpeler systeem- is om een “doelpuntengarantie” in te voeren. Als een wedstrijd in 0-0 eindigt, dan neem je penalties. Het winnende team krijgt dan 1 punt; het verliezende 0 punten.

    Je ontmoedigt dan kleine teams die zich proberen in te graven: een 0-0 is dan namelijk geen garantie meer voor een punt. Er is dan meer druk om te scoren voor bijvoorbeeld RodaJC, wanneer ze in de 70e minuut nog op 0-0 staan bij Ajax. Als RodaJC de 0-1 maakt, dan hebben ze in ieder geval een punt te pakken (er van uitgaande dat Ajax geen 2 doelpunten maakt in de slotfase). Als het 0-0 blijft, dan moet Roda namelijk nog maar zien of ze de penaltieserie zullen winnen. De gemiddelde verwachtingswaarde van het aantal punten bij een 0-0 is dan nog maar 0,5 punten.

    Hiermee bevorder je aanvallend voetbal van de kleinere clubs, waardoor de grotere clubs (Ajax, PSV) meer ervaring opdoen met verdedigen. Ajax staat in een eredivisiewedstrijd bijvoorbeeld zelden onder druk. Bijna elke eredisivie club graaft zich nu in tegen Ajax. In Europees verband wordt Ajax dan afgestraft, omdat ze in de eredivisie niet hebben geleerd om te verdedigen.

    Je zou ook kunnen zeggen dat geen van beiden teams een punt krijgt bij 0-0. Dan ontmoedig je verdedigend voetbal nog sterker. Het nadeel daarvan is dat een 0-0 uitslag dan wel erg teleurstellend is voor het publiek.

    Het nuttige aan penalties is dat het een goede oefening is voor Oranje en Europese duels. Die worden regelmatig beslist door penalties. De spelers in de eredivisie krijgen dan namelijk meer ervaring, met de zenuwen van het nemen van penalties onder druk. Daarnaast is het leuk voor het publiek, EN je ontmoedigt het spelen op de 0, omdat een 1-1 of 2-2 gemiddeld meer punten opbrengt dan een 0-0.

    Een andere -iets ingewikkeldere- variant hier op:
    *Neem penalties na elke vorm van gelijkspel voor een “bonuspunt”. Dus bij een 1-1 of 2-2 krijgen beide teams 1 punt. De winnaar van de penalties krijgt dan het bonuspunt voor een totaal van 2 punten.
    *Bij een 0-0 krijgt alleen de winnaar van de penalties 1 punt.
    *Er zijn maar weinig sporten waar een gelijkspel überhaupt mogelijk is.
    *Dit systeem is simpeler om te begrijpen dan het 1.2.3.Pointsystem.

    De KNVB moet op een slimme manier proberen te concurreren met Europa. Financieel redt de eredivisie het niet, en dat is uiteindelijke funest voor Oranje.

    .

  4. Milo zegt:

    Een ander nadeel van het 1.2.3.Pointsystem: stel dat jouw team 3 punten nodig heeft, maar je staat bij de rust achter of gelijk. In dat geval is de tweede helft zinloos geworden. Als speler en supporter ben je dan de hele tweede helft chagrijnig, omdat er geen enkele hoop meer is dat je het maximale aantal punten behaalt. (om bijvoorbeeld degradatie te vermijden; of om bijvoorbeeld je concurrentie bij te blijven). Sommige supporters zullen dan al in de rust het stadion verlaten, omdat de zaak toch al is verloren.

    Met het huidige systeem heb je altijd nog hoop op een volle overwinning – zelfs als je bijvoorbeeld bij rust met 2 doelpunten achter staat. En hoop doet leven 🙂

    Daarnaast _voelt_ het gewoon niet eerlijk om bijvoorbeeld een 6-1 NIET met de volle punten te belonen (en mogelijkerwijs een 2-0 WEL met de volle 3 punten te belonen).

  5. Peter Hoekstra zegt:

    Er is ook een andere variant van een 1.2.3 Competitie. Als een wedstrijd gelijk eindigt, worden er penalties genomen. Degene die dit wint, krijgt 2 punten de andere 1.
    Dit heeft meerdere voordelen. Voor de supporter geldt dat hij bij een bloedeloze 0-0 toch tot en met het einde blijft omdat het einde spannender is dan de gehele wedstrijd. De ploegen zullen minder vaak een wedstrijd op gelijk spel spelen, omdat ze weten daarmee aan het einde toch nog te verliezen met penalties.
    Ander voordeel is, dat de ervaring om penalties te nemen (of te stoppen) enorm toeneemt, zodat bij internationale wedstrijden vaker gewonnen wordt.

    • Stephan zegt:

      @peter hoekstra,
      Ik ben geen voetbal specialist, totaal niet zelfs, maar stimuleert dit de pot dichtgooien voor de kleine clubs niet juist meer?
      Stel dat je een degradatie candidaat bent en je gooit het helemaal dicht tegen een topploeg en je krijgt het voor elkaar om 0-0 te spelen dan heb je via jouw systeem nu kans op 2 punten in plaats van die 1 punt die ze nu krijgen.

      Ik denk zelf dat je misschien naar een 4 of 5 punts systeem moet gaan (of wordt dat teveel? :P)

      Als je in 1 helft verliest krijg je 0 punten, speel je gelijk krijg je er 1 en win je krijg je er 2.
      Voor de 2e helft hetzelfde en als je beide helften wint krijg je een 5e punt. Ook zou je dat 5e punt kunnen geven als ze de uiteindelijke wedstrijd winnen zodat de uiteindelijke winnaar van de wedstrijd altijd 1 bonus punt krijgt.
      Dus als teams dan de eerste helft verliezen met 1-0 en de 2e helft winnen met 0-2 dan hebben ze in de eerste helft 0 punten, in de 2e helft 2 punten en uiteindelijk 3 punten omdat ze in totaal met 1-2 hebben gewonnen. Het verliezende team krijgt hier dan ook nog 2 punten doordat ze de eerste helft hebben gewonnen.

      Dit lijkt mij eerlijk gezegd beter dan het 1.2.3 systeem,

      En zoals hierboven ook gezegd kan je bij een uiteindelijk gelijkspel desnoods nog zeggen dat je penalties neemt om die laatste punt alsnog te krijgen zodat “saaie” wedstrijden ook nog spannend zijn aan het einde.

  6. Wim Schulpen zegt:

    Het 1.2.3. Pointsysteen uit 2015 (voorstel) zou het verloop van de competitie spannender kunnen maken. Terecht, alleen wordt r geen rekening gehouden met de verliezende partij. Deze krijgt steeds 0 punten terwijl ze best een helft kunnen winnen.
    Het 1.2.3.4. Puntensysteem kan hier verandering in aanbrengen.
    – 1 punt voor het team met voorsprong bij rust
    – 0 punt voor beide teams bij gelijke ruststand.
    – 0 punt voor beide teams bij gelijke spel,in tweede helft.
    – 1 punt voor het team dat de tweede helft wint.
    – 2 punten voor de eindwinnaar
    – 1 punt voor ieder team bij gelijke EINDSTAND.

    Dus..
    4 punten voor team dat beide helften wint en dus ook de complete wedstrijd. ( voorbeeld 1 helft 0-1, 2de helft 0-1, einduitslag 0-2)
    3 punten voor het team dat 1 helft wint en ook de gehele wedstrijd
    (Voorbeeld 1ste helft 0-0, 2de helft 1-0, einduitslag 1-0)
    2 punten voor de teams die 1 helft winnen maar de einduitslag gelijk is.
    ( voorbeeld 1 Ste helft 1-0, 2de helft 0-1, einduitslag 1-1)
    1 punt voor het team dat 1 helft wint maar de wedstrijd verliest
    1 punt voor de teams met gelijke rust en eindstand
    0 punt voor het team dat geen enkele helft wint en de wedstrijd verliest.

    Dus eigenlijk 1 punt per wedstrijdhelft bij wedstrijdhelftwinst en 2 punten te verdelen bij einduitslag ( winnaar 2 en gelijkspel 1 punt per team)

  7. Patrick zegt:

    Waarom zo ingewikkeld allemaal? Gewoon terug naar puntentelling zoals vroeger houdt het ook dichter bij elkaar, en integenstellng van deze ingewikkelde ideeen benadeel je geen enkele ploeg met motivatie tot het eind van elke wedstrijd; 2 punten bij winst, 1 punt bij gelijkspel en 0 bij verlies.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *