1. Eredivisie
  2. Spelers

Analyse: Hakim Ziyech klaar voor volgende stap

De ouderwetse nummer tien én spelmaker waar de rest van het elftal op in is gericht zien we bijna niet meer terug in het hedendaagse voetbal. In Enschede loopt nog een zeldzaam, levend exemplaar rond op de velden in de naam van Hakim Ziyech. Aan het eind van het seizoen gaat hij op zoek naar een nieuwe werkgever. En hij heeft de clubs voor het uitzoeken. Hakim Ziyech presteert namelijk al het hele seizoen goed. Heel goed.

Ziyech naar FC Twente

Na een fantastisch seizoen bij sc Heerenveen, waarin hij negen keer scoorde en negen assists gaf, trok Hakim Ziyech in de zomer van 2014 naar Enschede. FC Twente trok de portemonnee en betaalde maar liefst zo’n 3,5 miljoen euro voor de middenvelder. Daarmee kaapten de Tukkers Ziyech weg voor de neus van Feyenoord, want ook de Rotterdammers waren geïnteresseerd. FC Twente bood echter meer sportieve zekerheid aan de Marokkaan. Toenmalig trainer Alfred Schreuder had Ziyech’s lievelingsplekje speciaal voor hem gereserveerd; de nummer tien positie.
In zijn eerste seizoen in Enschede liet Hakim Ziyech meteen van zich spreken door bij 27 doelpunten direct betrokken te zijn. Na 31 competitiewedstrijden voor FC Twente stonden er elf goals en zestien assists achter zijn naam. Voetbal is echter een teamsport en de prestaties van de rest van het team waren niet zoals aan het begin van het seizoen werd verwacht. Hoewel FC Twente het nog tot de halve finale van de KNVB Beker wist te schoppen, strandden zij in de eerste Play-off ronde van de Europa League tegen Qarabag FK en in de competitie werd een teleurstellende tiende plaats behaald. Het seizoen kreeg nog een zuurdere nasmaak door de financiële problemen van de club, waarvoor Twente nog twee puntenstraffen kreeg. Daarnaast nam de druk op Schreuder toe. De trainer die het zo zag zitten in Ziyech werd eind augustus 2015 ontslagen. Dat schoot in het verkeerde keelgat bij de kersverse aanvoerder, waardoor de relatie tussen club en speler was verstoord. Tussen de fans van FC Twente en Ziyech bleef het rumoerig en na het publieke commentaar van de middenvelder op de club werd zelfs zijn aanvoerdersband afgenomen. De insteek voor het seizoen 2015/2016 was na het ontslag van Schreuder namelijk meteen duidelijk: zo snel mogelijk een stap hogerop.

Het seizoen 2015/2016

Ziyech weet dat door goed te presteren op het veld, die stap zich vanzelf aandoet. Ziyech is het hart van Twente’s aanvalsspel, hij heeft dit seizoen in 28 wedstrijden 15 doelpunten gemaakt en 10 assists gegeven. Daarmee is de middenvelder direct betrokken bij 61 procent van FC Twente’s doelpunten. Persoonlijk is dit voor Ziyech in aanvallend opzicht zijn beste seizoen tot nu toe. Nog nooit scoorde, schoot, en bediende hij zijn medespelers zo vaak per 90 minuten als dit seizoen.

statistieken-hakim-Ziyech1
Afbeelding 1: Ranking bestaat uit spelers met minimaal 10 wedstrijden en 1000 minuten. Percentages zijn niet meegenomen in de ranking. *Enkel centrale en aanvallende middenvelders.

En niet alleen persoonlijk is dit een topseizoen, maar ook in vergelijking met de hele eredivisie legt Ziyech indrukwekkende cijfers op de mat. De middenvelder heeft de meeste doelpogingen per 90 minuten (4,9) van alle spelers in de Eredivisie. Echter, scoort hij niet het meest van alle spelers. Er zijn acht spelers die per 90 minuten vaker scoren dan de nummer 10 van FC Twente. Dit heeft te maken met de kwaliteit van zijn schoten. Bijna twee derde van Ziyech’s schoten komt van buiten het strafschopgebied. Dat Ziyech redelijk vaak het net weet te vinden – hij scoort één doelpunt per twee volledige wedstrijden – heeft voornamelijk te maken te hebben met het hoge volume aan doelpogingen wat hij doet.
Ziyech expg
Afbeelding 2: ExpG- schotmap van Ziyech.

De Expected Goals map van Ziyech laat dit ook goed zien. Des te groter het bolletje, des te groter de kans op een doelpunt. De middenvelder heeft enorm veel doelpogingen gedaan dit seizoen, maar veel van deze schoten zijn van lage kwaliteit. De grotere kansen wist Ziyech wel vaak om te zetten in een goal.
Op het gebied van passing is de Nederlandse-Marokkaan onnavolgbaar dit seizoen. Niemand geeft meer assists en keypasses dan Hakim Ziyech. In totaal creëert hij 3,4 kansen per 90 minuten. Toch geeft de middenvelder, in vergelijking met andere middenvelders, niet erg veel passes. Wanneer Ziyech aan de bal komt, weet hij snel gevaar te stichten. Eind oktober tweette 11tegen11 de onderstaande afbeelding, wat dit vermoeden ondersteunt.
Ziyech halfspaces
Afbeelding 3: heatmap van de balcontacten Ziyech

De afbeelding laat zien dat Ziyech zijn balcontacten tot op dat moment voornamelijk binnen de zogenoemde halfspaces had. De halfspaces zijn de ruimtes op het veld, rond het vijandelijk zestienmetergebied, tussen de middenas en de zijlijn in. Midden voor het doel is het vaak druk en daardoor is het moeilijk om vanuit daar te voetballen, terwijl op de flanken een speler ver van het doel voetbalt en zijn afspeelmogelijkheden beperkt worden door de zijlijn. Binnen de halfspaces heeft een speler veel overzicht en is het gemakkelijker om gevaarlijk voor het doel te worden. Ziyech lijkt hiervan op de hoogte te zijn, gezien zijn balcontacten.
Toch wordt van een middenvelder meer verwacht dan alleen aanvallen. En om maar direct met de deur in huis te vallen, verdedigend doet Ziyech weinig. In persoonlijke duels wil het weleens misgaan voor de aanvallende middenvelder. Hoewel de middenvelder enorm vaak zijn tegenstander voorbij dribbelt (slechts drie eredivisiespelers hebben meer succesvolle dribbels dan Ziyech), verliest hij ook vaak de bal in een duel. Van alle centrale en aanvallende middenvelders wordt Ziyech samen met Marko Vejinovic het vaakst van de bal gezet. Ook verliest hij het meest de bal na een slechte aanname. Er zijn verschillende oorzaken mogelijk voor dit balverlies.
Ziyech is dé spelmaker bij FC Twente en de tegenstanders zijn hiervan op de hoogte. Zij dekken de nummer 10 van Twente extra goed en zitten er kort bovenop. Ziyech is redelijk smal, hierdoor is het mogelijk dat hij fysiek nog wat tekort komt, waardoor hij zich makkelijk aan de kant laat zetten. Een laatste reden kan een stukje gemakkelijkheid van Ziyech zelf zijn, de aanvallende middenvelder staat namelijk niet bekend om zijn defensieve arbeid. Weinig defensieve arbeid leveren of minder snel omschakelen kan Ziyech zich nu in de Eredivisie nog veroorloven, maar straks in een andere competitie hoogstwaarschijnlijk niet. Hier ligt dus een verbeterpunt voor Hakim Ziyech.

Vergelijking

Een vergelijking van de laatste drie seizoenen laat goed zien hoe speciaal Ziyech is. In de afgelopen drie seizoenen had slechts één speler een hogere schotcontributie dan Ziyech, namelijk Memphis Depay vorig jaar. Een spelers schotcontributie geeft aan hoe vaak een speler betrokken is bij een schot. Het is de som van zijn schoten en gecreëerde kansen.

schotcontributie spelers Eredivisie
Afbeelding 4: Schotcontributie per 90 minuten, 15/16 is tot en met speelronde 28 bijgewerkt, minimum van 1500 minuten.

De afgelopen drie seizoenen is het zestien keer voorgekomen dat een speler bij gemiddeld zes of meer schoten direct betrokken was per 90 minuten. Slechts drie spelers wisten dit over meerdere seizoenen te presteren: Luuk de Jong, Memphis Depay en Hakim Ziyech. Luuk de Jong heeft sinds zijn terugkeer naar Nederland bewezen voor eredivisiebegrippen een topspits te zijn. Memphis Depay is vorige zomer voor miljoenen euro’s naar Manchester United vertrokken.
Dat Ziyech al drie seizoenen hoog in dit lijstje staat, bewijst dat zijn prestaties niet die van een eendagsvlieg zijn. Ziyech laat al een lange tijd zien erg betrokken te zijn in het aanvalsspel van zijn team. Toch is enige nuance nodig bij deze statistiek. Zowel Hakim Ziyech als Memphis Depay zijn erg schietgraag. Zij zijn niet verlegen om een doelpoging te wagen vanuit posities waar de kans op een doelpunt relatief klein is. Daarnaast neemt Ziyech bij FC Twente ook de vrije trappen en hoekschoppen en dat komt zijn aantal schoten en gecreëerde kansen ten goede.
Toch blijft het een feit dat Ziyech al drie seizoenen uitzonderlijk vaak betrokken is bij de doelpogingen van zijn team. Sinds zijn komst naar FC Twente is Ziyech in twee seizoenen bij 52 competitiedoelpunten direct betrokken geweest, dat is 55 procent van Twente’s goals. Op basis van zijn aanvalsspel is Ziyech de eredivisie ontgroeid. Zelf heeft de middenvelder al bevestigd dat een transfer deze zomer vast staat. Gezien zijn prestaties en de financiële problemen van FC Twente, is de nummer 10 voor een hoop clubs een interessante optie. De vraag rest dus: in welk shirt speelt Hakim Ziyech volgend seizoen?
Noot: gebruikte data in dit artikel is afkomstig van Opta. Dit artikel is een samenwerking tussen Richard Lochten en Wes Beuvink.

Contributor
People reacted to this story.
Show comments Hide comments
Comments to: Analyse: Hakim Ziyech klaar voor volgende stap
  • Avatar
    29 mei 2016

    Geweldige speler, onbegrijpelijk dat de Nederlandse top deze speler (vooralsnog) niet binnen haalt.

    Reply

Write a response

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *